Παραμένουν τα προβλήματα στην λιανική αγορά καυσίμων – Μιχάλης Κιούσης Πρόεδρος ΟΒΕ
https://energypress.gr/news/paramenoyn-ta-problimata-stin-lianiki-agora-kaysimon 24 07 2023 | 12:05
του Μιχάλη Κιούση
Βλέποντας τις προηγούμενες δεκαετίες και τα προβλήματα που έχουν συσσωρευτεί στη λιανική αγορά καυσίμων, ένα σοβαρό ερώτημα προβάλει αυθόρμητα: Μπορεί άραγε να λειτουργήσει χωρίς παθογένειες, παραβατικότητα και χωρίς συνεχή πίεση πάνω στον τελευταίο κρίκο των καυσίμων πριν την κατανάλωση, στα πρατήρια; Θεωρητικά πιθανόν ναι. Πρακτικά δεν το είδαμε ποτέ. Αυτό είναι το μεγάλο θέμα που η λύση του μπορεί να μας κάνει να δούμε καθαρότερα του μέλλον του κλάδου.
Τα τελευταία χρόνια οι ανατροπές στη ενέργεια, στην αγορά, στα καύσιμα είναι συνεχείς. Σωρεία προκλήσεων και προβλημάτων καταλήγουν στο τέλος στην λιανική αγορά και σε μεγάλο βαθμό και στον καταναλωτή. Προφανώς το σημερινό φλέγον θέμα είναι η μεγάλη αύξηση των τιμών ενέργειας και η ακρίβεια των καυσίμων. Ο καταναλωτής πρέπει να αναδιανέμει τα ποσά του εισοδήματος ρίχνοντας περισσότερα στα καύσιμα. Ωστόσο, σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια έχει να αντιμετωπίσει ισχυρά διλήμματα. Το εισόδημά του δέχεται επίθεση από την ακρίβεια των ειδών πρώτης ανάγκης, οι ανατιμήσεις των οποίων είναι μεγαλύτερες από τα καύσιμα. τι να περικόψει και τι να προτιμήσει;
Σε αυτή την κατάσταση προβάλλουν όλα τα προβλήματα επιχειρήσεων και νοικοκυριών, τα περισσότερα των οποίων ξεπερνούν τις δυνάμεις της χώρας για να αντιμετωπισθούν με μέτρα εθνικής εμβέλειας. Οι ανατιμήσεις έχουν κατά βάση εξωτερικό πρόσημο και δεν επιδέχονται εύκολα τον έλεγχο.
Ο πόλεμος
Ο πόλεμος στην Ουκρανία έδειξε τις αδυναμίες του παγκόσμιου οικονομικού συστήματος να απορροφά τέτοιου μεγέθους αναταραχές στην οικονομία. Οι δυνάμεις που συγκρούονται εκεί είναι τεράστιες και δεν μπορούν να περικλειστούν σε τοπικά εθνικά όρια. Επιδρούν σε όλο τον κόσμο. Τα καύσιμα είχαν αρχίσει να ανατιμώνται πριν την έναρξη του πολέμου, προεξοφλώντας την επερχόμενη σύγκρουση. Ταυτόχρονα τα κράτη και ιδίως της Ευρώπης έριξαν λάδι στη φωτιά με συνεχείς κυρώσεις κατά της Ρωσίας, πράγμα που αντί να μειώσουν αύξησαν και τις τιμές και τα προβλήματα στο παγκόσμιο εμπόριο. Η ίδια η Ευρώπη πλήρωσε πολύ ακριβά και τον πόλεμο και τις κυρώσεις αφού αναγκάστηκε να αλλάξει τις προμήθειες πληρώνοντας μέχρι και τετραπλάσιες τιμές στο αέριο! Πότε θα λήξει και πως θα λήξει ο ένοπλος και πότε ο οικονομικός πόλεμος και κατά πόσο ο κόσμος μπορεί να επανέλθει σε πρότερη κανονικότητα; Άγνωστο και αμφίβολο.
Οι πολυεθνικές
Αυτή η ενεργειακή αναταραχή μπορεί να έχει χαμένους όλους εμάς, αλλά έχει και μερικούς ισχυρούς κερδισμένους. Τόσο πολύ που μέχρι και ο θεματοφύλακας του συστήματος των ελεύθερων αγορών, πρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν, αγανάκτησε με τα τεράστια κέρδη των πολυεθνικών καυσίμων γράφοντας με νόημα στο Twitter «…κάνω αυτό που μου αναλογεί για να μειωθούν οι τιμές, είναι καιρός και οι Big Oil να κάνουν αυτό που αναλογεί σ’ αυτές”! Ένας δε εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου δήλωσε στο BBC πως τα κέρδη ρεκόρ της Exxon είναι “σκανδαλώδη”! Το ίδιο όμως είναι και των άλλων «αδελφών».
Όσο για τους φόρους των εταιριών, σύμφωνα με το Κέντρο Αμερικανικής Προόδου, ο πραγματικός φορολογικός συντελεστής της Exxon Mobil το 2021 ήταν μόλις 2,8%, παρά το γεγονός ότι ο ονομαστικός ομοσπονδιακός φορολογικός συντελεστής εταιρικού εισοδήματος είναι στο 21%! Αντίστοιχα, ο πραγματικός φορολογικός συντελεστής της Chevron ήταν μόλις 1,8%. Η Shell ανακοίνωσε πως πρόκειται να πληρώσει μόλις 1,9 δισ. δολάρια σε «φόρο έκτακτων κερδών» στην ΕΕ και τη Μεγάλη Βρετανία.
